dag25-opkomst-gras-1

Handleiding : Hoe kan ik een grasveld / gazon zaaien?

In dit artikel leg ik uit hoe ik zelf mijn grasveld gezaaid heb, deel ik ervaringen en geef u praktische tips voor het zelf zaaien van een gazon. De foto’s van opkomend gras kunt u zien als referentie.

Zelf een gazon zaaien. Het klinkt simpel, is het ook wel, maar voor een mooi resultaat vraagt het wel een stappenplan en de nodige kennis van gras.

Hoe repareer ik de bodem voor inzaaien van het gazon?

Oud Grasveld Opruimen

Om het bestaande grasveld op te ruimen heb ik het doodgespoten en een paar maanden afgedekt met anti-worteldoek. Zeil gebruiken in plaats van anti-worteldoek kan ook, maar heeft als nadeel dat het geen regenwater doorlaat.

Wie een ruimer budget heeft kan het gras ook laten afgraven. Met de hand is dat niet te doen, je hebt er echt wel een machine voor nodig.

Als het geen probleem is dat het grasveld wat hoger komt te liggen, kunt u er ook voor kiezen om het gras af te dekken met 5-10 cm aarde. Compost gebruiken kan ook – dat klinkt mettertijd wel weer in. Het oude gras sterft dan vanzelf af en de nieuwe grasmat heeft verse grond.

De oude grasmat omspitten is niet aan te raden. Je houdt al snel plaggen over, waardoor je een onregelmatig terrein krijgt.

Ik zit op kleigrond die gevoelig is voor slemp: bij overvloedige regen in de winter blijven er weleens plassen op de grond staan.

Egaliseren van de bodem is belangrijk om meerdere redenen:

  • Op een vlak terrein ontstaan minder plassen na regen.
  • Op een hobbelig terrein worden hobbels bij het maaien ‘gescalpeerd’ en blijft het gras in kuilen te lang.
  • Een vlak terrein ziet er netter uit.
Om de grond te egaliseren en de drainage te verbeteren heb ik de bodem in het voorjaar opgehoogd met 5 tot 10 cm teelaarde (zavelgrond). Gewoon over de oude grasmat heen, die sterft dan vanzelf wel af. Met een riek en hark heb ik de aarde uitgespreid.

Om het egaliseren te finetunen heb ik de toplaag van de bodem met een hark opengereten en een gaasmat (van een hekwerk) in twee richtingen over het oppervlak gesleept. Deze behandeling heb ik in de weken erna een paar keer herhaald.

Om onkruidgroei te voorkomen heb ik de grond afgedekt met zeil en anti-worteldoek. Afdekken hielp ook voorkomen dat er van naburig bouwterrein onkruid om m’n zaaibed waaide. (Als onkruidzaad gaat kiemen na het inzaaien van gras ben je verder van huis.)

De nieuwe teeltlaag heb ik zo’n 6 maanden braak laten liggen en laten inklinken.

Ik merkte dat de zavelgrond toch wel steentjes bevatte, die door regenbuien aan de oppervlakte kwamen ‘bovendrijven’. Een week voor het zaaien heb ik de toplaag daarom lichtjes aangeharkt om de steentjes te verzamelen. Daarna heb ik de steentjes uit de teelaarde gezeefd, met een bollenkist als zeef.

Grond nat maken

De week vóór het uitzaaien heb ik de grond een paar keer blank gezet met slootwater. Hierdoor heeft het graszaad na het zaaien een flinke waterbuffer. Ook kun je ermee controleren of het terrein vlak ligt.

Graszaad Uitzaaien

De dag van uitzaaien (17-8-2013) was volgens de biologisch dynamische zaaikalender een ideale zaaidag. Dat was het ook: het was bijna windstil en droog. Dat is ook wel nodig, want wind blaast graszaad makkelijk weg.

Volgens de gebruiksaanwijzing zou je het best in twee richtingen over het perceel lopen bij het uitzaaien. Theoretisch / technisch klopt dat wel, maar ik de praktijk werkt het niet prettig om dwars op de wind graszaad te strooien. Ook als er maar een licht briesje staat waait het zaad namelijk al tegen je broekspijpen.

Ik vind het handiger om in de windrichting (licht briesje) mee te lopen en het zaad iets voor je uit te strooien. Dat geeft de mooiste verdeling van het zaad. Als je met de hand het zaad van 1 meter hoogte naar beneden laat dwarrelen krijg je een mooie zaadverdeling.

Zaai eerst het zaad uit op parallele paadjes 1 meter van elkaar. Daarna het resterende zaad via tussenliggende paadjes uitlopen. Uiteindelijk heb elke 30 cm een paadje gelopen en het zaad bij elk paadje ca 120 breed uitgestrooid. Langs de randen iets dikker zaaien voor de stevigheid.

Vóór het uitzaaien heb ik eerst nog met een hark wat groeven getrokken, 3 cm diep. Dat gaat wegwaaien van het zaad tegen en verbetert wellicht ook het zuurstofgehalte in de toplaag. Het hielp ook om te zien waar ik al een paadje gelopen had met uitzaaien.

Graszaad Aandrukken

Druk de bodem na het zaaien eenmaal aan met een wals. Bij BoRent is een wals te huur van 50 cm breed met een diameter van 40 cm (inhoud 62 liter). Je kunt de wals thuis vullen met water, dus hij is makkelijk te vervoeren.

Voorkom dat je tijdens het walsen voetafdrukken in de rulle bodem maakt. Dat kan door schoenen met een vlak profiel aan te doen, of zoals ik, door dik schuurpapier met postelastieken als klapschaatsen onder m’n schoenen te binden.
Tip: Haal een wals vóórdat je het gras zaad uitzaait.
Gras is een lichtkiemer. Zaai het gras dus vooral niet te diep! Het zaad moet wel goed contact maken met de ondergrond, zodat het gemakkelijk water kan opnemen. Zonder aandrukken kan het zaad makkelijk uitdrogen.

Watergeven

De eerste twee weken na uitzaaien mag het graszaad vooral niet uitdrogen. Direct na uitzaaien heb ik met gazonsproeiers 10 min water gegeven om het zaad ‘in te regenen’. De eerste twee weken heb ik elke dag eventjes watergegeven met de tuinberegening – tenzij er vanzelf regen viel.

Tip: Te veel water geven na het inzaaien is niet aan te raden, want dan kan het zaad gaan drijven en wegspoelen.

Vogels eten graag vogelzaad. Dus ik raad aan om in de gaten te houden of er vogels op het ingezaaide gazon afkomen en ze dan te verjagen. Zelf had ik weinig last van vogels, waarschijnlijk hadden ze (in augustus) elders wel genoeg te eten.

De grond preventief afdekken tegen vogelvraat kan niet als de zon schijnt, want dan kan het zaad door broei afsterven. Langer dan 2 dagen afdekken is sowieso ongunstig, want gras heeft licht nodig om te kiemen.

Bijzaaien

Na 10 dagen heb ik op plekken waar minder gras opkwam wat zaad bijgezaaid en licht ingeregend.

Opkomst van het graszaad

Wachten op het Eureka-moment

Na het zaaien is het gespannen maar hoopvol afwachten. Elke dag met neus bij de grond nieuwsgierig kijken of ik al grassprietjes zie verschijnen. Regelmatig opletten of het zaad vogels aantrekt die de kiemende zaden opeten. En elke dag een beetje watergeven.

Vijf dagen na zaai verschenen er warempel al grassprieten van 1 cm boven de grond. Dat was sneller dan ik had verwacht. Het zaad dat ik had gebruikt had een “kiemversneller”- wellicht heeft dat de kieming een paar dagen versneld.

Na 6 dagen was van een afstandje al een lichte groene waas te zien. Je ziet het gras elke dag groeien en de groene waas wordt snel donkerder. Het geeft best veel voldoening een zelf aangelegde grasmat zo te zien groeien.

Het moment van uitzaaien had ik achtaf bezien perfect getimed. Na uitzaaien twee weken lang hoge temperaturen (20-25°C), zonnig maar met veel sluierbewolking en af en toe een miezerig regenbuitje. Uitstekende weersomstandigheden voor zaadkieming dus.

Betreed het gras na het uitzaaien de eerste maanden niet als het niet nodig is.

Tijdreeks

Gras Maaien

Voor de eerste maaibeurt moeten de grassprieten zeker 8 tot 10 cm hoog zijn. Dat is wellicht wat langer dan u gewend bent. De eerste keren mag je het gras niet te laag afmaaien: laat minimaal 5 cm staan. Zelf heb ik het gras na 25 dagen (met heel groeizaam weer) voor de eerste keer gemaaid

Vraag & Antwoord

Een stappenplan voor het zelf zaaien van gras ziet er als volgt uit:

  • Oude grasmat en onkruid verwijderen (of afdekken met teelaarde).
  • (Bij grond aanvullen de grond laten inklinken.)
  • Grond egaliseren.
  • Onkruid verwijderen
  • Gras zaaien
  • Zaaibed walsen
  • Regelmatig beregenen en onkruid verwijderen
  • Gras bijzaaien (indien nodig)
  • Gras maaien

Bij de keuze van het graszaad heb je drie mogelijkheden:
1) Siergazon
Dit geeft de mooiste grasmat. De grasmat is echter niet geschikt voor intensief belopen.
2) Speelgazon
Deze grasmat is grover dan een siergazon, maar zou wel mooi zijn. Het bestaat uit een grasmengsel dat geschikt is voor spelende kinderen.
3) Sportgazon
Dit geeft een stevige grasmat, die geschikt is voor voetbal en hockey. Voor een siertuin niet aan te raden, want het gras ziet er nogal grof uit.

Mijn ervaringen? Zelf koos ik voor speelgazonzaad, merknaam "Ravot" van Advanta. Voor "mooi en sterk gras". Volgens de afbeelding op de verpakking zou de grasmat aantrekkelijk, fijn gras hebben. Ik de praktijk is het gras echter best wel grof. Volgende keer zou ik zeker een ander grasmengsel kiezen, wellicht siergazon. Met de hoeveelheid arbeid die de aanleg van een gazon vraagt, zou ik zeker niet voor het goedkoopste zaad kiezen.

Volgens de verpakking is 1 kilo graszaad voldoende voor 40-50 m2. Zelf denk ik dat je eerder op 40 dan op 50 m2 uitkomt.

Een strooidoos om gras uit te zaaien, het klinkt als een gratis gadget. Volgens de verpakking was het een "handige strooidoos". Als je goed keek (je zou het bijna over het hoofd zien) kon je een strip karton van de lange zijkant afscheuren, waardoor strooigaten tevoorschijn kwamen.

Het idee van een strooidoos klonk wel slim, maar in de praktijk vond ik het totaal niet handig werken: een pak zaad van 1 kg heftig schudden werkt namelijk niet fijn. Ook kwam er onvoldoende zaad uit bij het schudden.

Veel handiger is het om telkens een handje zaad uit de doos te nemen en het zaad al schuddend vanaf 1 meter hoogte op de grond te laten dwarrelen. Dan krijg je vanzelf een mooie verdeling van het zaad.

Zoals een bekend voetballer ooit zei: 'Elk voordeel heb z'n nadeel'. Ook in dit geval heeft het verhaal twee kanten. Voordelen van zelf gras zaaien ten opzichte van graszoden leggen:

  • Zelf gras inzaaien en de grassprietjes zien opkomen geeft veel voldoening.
  • Zaad is makkelijk te bewaren. (Graszoden moeten zo snel mogelijk na ontvangst gelegd worden.)
  • Zaad is goedkoper dan zoden.
  • Met zaad heeft u meer keuze in grasmengsels.
  • Zelf zaaien geeft uiteindelijk een sterkere grasmat dan met graszoden.
  • Zaaien is makkelijker. (Zoden netjes leggen vergt oefening.)
  • Als u een grasmat zaait is het makkelijker om voorjaarsbloeiende bloembollen, zoals Crocus, in de grond te krijgen.
Voordelen van graszoden leggen ten opzichte van grasmengsel zaaien:
  • Graszoden zijn jaarrond te leggen (tenzij het vriest). Gras zaaien kan alleen in het voorjaar of najaar, als de omstandigheden voor zaadkieming gunstig zijn.
  • Graszoden leggen werkt snel. (Zaaien is bewerkelijker, vergt meerdere stappen over een langere periode.)
  • Gelegde graszoden zijn bijna direct gebruiksklaar. Bij gras zaaien duurt het zeker 6 maanden voordat de grasmat volgroeid is. Voor wie spelende kinderen heeft kan het te lang duren om zelf gras te zaaien.
  • Graszoden zijn minder gevoelig voor ziekten en beschadiging. (Bij uitzaaien kunnen vogels een deel van de zaden opeten.)
  • Graszoden onderdrukken direct alle onkruid. (Bij zaaien moet je de grasmat de eerste maanden nalopen en onkruid wegtrekken.)

Gras inzaaien kan in het voorjaar (half april tot eind mei) of in de herfst (half augustus tot september). Zaaien in de herfst heeft volgens mij duidelijk de voorkeur:

  • In de herfst is de bodem / ondergrond warmer dan in het voorjaar. Vooral koude nachten in het voorjaar zijn ongunstig voor de kieming.
  • De luchtvochtigheid is in de herfst hoger. Het zaad droogt dan dus minder snel uit. Wie in het voorjaar zaait zal het gras vaker moeten sproeien.
  • In de herfst is de onkruiddruk lager. Het voorjaar is van nature de kiemperiode voor onkruid, dat jonge grassprieten kan verstikken.

Vroeg zaaien in de herfst (augustus) is beter dan laat zaaien in de herfst (oktober). In het eerste geval heeft het gras immers een langere groeiperiode voor de winter invalt.

  • Windstil weer, anders waait het zaad weg waar je bij staat.
  • Groeizaam weer: temperatuur 20-25°C (minimaal 10°C).
  • Sluierbewolking , om uitdroging door directe zonnestraling te voorkomen.
  • Hoge luchtvochtigheid, om uitdroging door directe zonnestraling te voorkomen.
  • Periode met af en toe een lichte regenbui in het vooruitzicht. Als u gazonsproeiers heeft is dat een goed alternatief. Als u met een broeskop water geeft moet u oppassen dat het zaad niet wegspoelt.

Bij zaaien in het najaar is de kiemperiode ruim een week. In het voorjaar duurt het al gauw een paar weken voor je de eerste grassprieten ziet verschijnen, vanwege de lagere bodemtemperatuur.

De temperatuur moet minimaal 10°C bedragen, anders kiemt graszaad niet.

Houd rekening met minimaal 6 maanden bij zaaien in het voorjaar. Bij zaaien in het najaar kan het wel tot juni het volgend jaar duren voordat een gazon intensief te gebruiken is. Voor wie spelende kinderen heeft kan dat te lang duren.

Voor vogels is een net ingezaaid gazon een makkelijke maaltijd. Vogelvraat kunt u op de volgende manieren tegengaan:

  • Neem regelmatig een kijkje.
  • Schrik vogels af met een vogelverschrikker, strips aluminiumfolie of vogelschriklint.
  • Gebruik zaad met een kiemversneller. Zaden met kiemversneller (speciale coating van voedingsstoffen) geven kiemplantjes een groeispurt, waardoor ze hun kwetsbare fase sneller doorkomen.

Zaad bevat alle voedingsstoffen om uit te kunnen groeien tot kiemplant. Bijmesten is dus meestal niet nodig en kan zelfs schadelijk zijn.

Eventueel kunt u vóór het zaaien een langzaam werkende organische mest, zoals compost of beendermeel, licht inwerken in de grond. Compost geeft niet alleen mest af, maar verbetert ook de bodemstructuur en het waterhoudend vermogen. Op een schrale zandgrond kán dit gunstig zijn, maar op normale tot voedselrijke bodem zal het waarschijnlijk geen voordeel hebben.

Pas op met snelwerkende (kunst)meststoffen de eerste weken na uitzaaien. Dat kan wortelverbranding opleveren.

Share:

Facebook
Twitter
Pinterest
LinkedIn

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Blog: Grassprietjes

Gerelateerde Berichten